Thanh Hoá: Công nhân đình công vì thưởng Tết không như cam kết
Ngay sau dịp nghỉ Tết Dương lịch, hơn 500 công nhân tại một nhà máy giày ở Thanh Hoá đã tạm ngừng việc tập thể để phản đối mức thưởng Tết thấp hơn so với thông tin công ty đã thông báo trước đó. Công nhân cho biết họ đã lên kế hoạch chi tiêu dựa trên mức thưởng ban đầu, và việc thay đổi đột ngột gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống trong dịp đầu năm. Sau một ngày ngừng việc, đại diện công đoàn và chính quyền địa phương tổ chức đối thoại với người lao động, và doanh nghiệp cam kết sẽ xem xét lại vấn đề; song cho đến cuối tháng vẫn chưa có kết quả cụ thể được công khai.
Bắc Ninh: Công nhân phản ứng vì tăng định mức sản xuất ngay sau Tết
Tại một nhà máy điện tử ở Bắc Ninh, hàng trăm công nhân đã ngừng việc ngắn hạn khi công ty áp định mức sản xuất mới ngay sau kỳ nghỉ lễ mà không thông báo trước hay xin ý kiến người lao động. Định mức mới cao hơn mức cũ nhưng không kèm theo tăng lương hay phụ cấp nào, khiến nhiều công nhân không thể hoàn thành chỉ tiêu và lo ngại bị trừ thưởng. Sau buổi làm việc giữa đại diện công nhân và lãnh đạo công ty, doanh nghiệp đồng ý điều chỉnh lại định mức và hứa sẽ lấy ý kiến trước khi thay đổi trong tương lai.
Hải Phòng: LĐLĐ thành phố tăng cường “phòng ngừa điểm nóng lao động”
Theo báo Lao Động đưa tin, ngay đầu tháng 1/2026, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) TP Hải Phòng công bố hoạt động trọng tâm của năm là “đẩy mạnh thực hiện quy chế dân chủ tại cơ sở” và chủ động nắm bắt, dự báo tình hình quan hệ lao động để hạn chế ngừng việc tập thể và tranh chấp vượt tầm kiểm soát. (Laodong)
Bài báo không nêu rõ cuộc đình công cụ thể nào trong thành phố, mà tập trung vào quan điểm của lãnh đạo công đoàn địa phương về việc quản lý quan hệ lao động nhằm “không để phát sinh điểm nóng lao động”. Điều này phản ánh một cách tiếp cận vẫn ưu tiên kiểm soát tình hình và phòng ngừa hơn là giải quyết nguồn gốc tranh chấp, và vẫn xem ngừng việc tập thể là “nguy cơ” cần được kiểm soát sớm.
Xu hướng đấu tranh của công nhân đầu năm mới
Tháng 1/2026 tiếp tục cho thấy mối quan hệ lao động ở Việt Nam vẫn tiềm ẩn căng thẳng, đặc biệt xoay quanh thưởng Tết, lương và điều kiện làm việc. Mặc dù các vụ đình công trong tháng không có quy mô lớn như ở các thời điểm trước, những phản ứng ngừng việc tập thể của công nhân cho thấy sự bất mãn vẫn tồn tại ngay từ đầu năm.
Ghi nhận chung từ truyền thông chính thống là tập trung vào việc “ổn định sản xuất” và “phòng ngừa điểm nóng lao động”, thay vì thừa nhận quyền của người lao động trong việc đình công hay đòi hỏi quyền lợi. Các cơ quan công đoàn nhà nước và chính quyền địa phương đều nhấn mạnh biện pháp quản lý sớm để tránh xung đột leo thang, nhưng không đi kèm các giải pháp kiện toàn cơ chế đối thoại, thương lượng tập thể hay bảo vệ quyền đại diện của công nhân.
Điều này phản ánh một cách tiếp cận ưu tiên kiểm soát rủi ro hơn cải thiện đối thoại giữa công nhân và giới chủ. Khi các yêu cầu của người lao động không được lắng nghe qua các kênh chính thức, công nhân vẫn buộc phải dùng biện pháp ngừng việc tập thể để tạo sức ép — một diễn biến cho thấy quyền tụ tập và quyền đại diện của người lao động vẫn chưa được bảo đảm một cách công bằng trong thực tế.
Nhận định cuối cùng
Tháng 1/2026 cho thấy mối quan hệ lao động ở Việt Nam tiếp tục chịu áp lực từ cả phía người lao động lẫn quản lý. Trong bối cảnh hệ thống pháp lý và cơ chế đại diện đang bị hạn chế, những vụ ngừng việc tập thể dù nhỏ vẫn phản ánh nhu cầu bức thiết về đối thoại và bảo vệ quyền lợi cơ bản. Nếu không có cải thiện thực chất trong cơ chế thương lượng tập thể và quyền đại diện công nhân, các tranh chấp tương tự sẽ tiếp tục xuất hiện đều trong năm 2026.